Tarihin en utanç verici sayfası: Madımak Katliamı'nın 33. yılı...

Türkiye yakın tarihinin en büyük travmalarından biri olan 2 Temmuz Madımak Katliamı'nın üzerinden tam 33 yıl geçti. 1993 yılında Pir Sultan Abdal Şenlikleri kapsamında Sivas’a davet edilen 33 aydın, bir kitle tarafından günlerce hedef gösterildi. 2 Temmuz günü cuma namazının ardından cami çıkışında toplanan kalabalık, etkinliklerin yapıldığı Kültür Merkezi’ne yürüdü. “Sivas laiklere mezar olacak” gibi sloganların atıldığı protesto, kısa sürede Madımak Oteli önünde toplanan binlerce kişilik kalabalığın saldırısına dönüştü. Saldıran grup, yeni dikilen “Halk Ozanları” heykelini yıktı, yerlerde sürükledi.

KATLİAM GÜNÜ

Medyascope'un derlemesine göre; saat 18:00 civarı otelin önüne 15 bin kişi geldi. Saatlerce süren saldırıların ardından Madımak Oteli ateşe verildi. Yangına rağmen güvenlik güçleri kalabalığı dağıtmadı, itfaiye ise müdahale etmekte gecikti. Saldırgan kalabalık sloganlarına devam etti. Videolara yansıyan seslere göre biri, otelin birinci katına çıkan saldırgana “Lan yakın” diye seslenirken, bir diğeri ilk alevin görünmesiyle “Cehennem ateşi işte!” diye seslendi. 

Otelin ateşe verilmesiyle başlayan yangın sonucunda ikisi otel görevlisi, 33’ü aydın olmak üzere 35 kişi hayatını kaybetti. 58 kişi ise otelden sağ kurtarıldı. Otelden itfaiye merdiveniyle indirilmek istenilen Aziz Nesin ise bir itfaiye erinin itmesiyle yere düştü. Bu sırada dönemin Belediye Meclis Üyesi Cafer Erçakmak, Aziz Nesin’e vurmaya başladı. Polis minibüsüne götürülen Nesin, buradan güçlükle uzaklaştırıldı. 

KARAMOLLAOĞLU'NUN TARTIŞMALARDAKİ ROLÜ

Katliamın gerçekleştiği sırada Sivas Belediye Başkanı Temel Karamollaoğlu’ydu. Olayların hemen ardından Karamollaoğlu yaptığı açıklamalarda kalabalığı “kontrol etmek için çaba gösterdiğini” söyledi. Aziz Nesin, Karamollaoğlu’nu “Gazanız mübarek olsun” diye bağırarak saldırgan grubu kışkırtmakla suçladı. Karamollaoğlu’nun yangını başlatan kalabalığı azmettirdiği iddiaları o dönem gazetelerde yer buldu. Karamollaoğlu, yıllar sonra katliamla ilgili “olayın büyütüldüğünü” savunarak kamuoyunda tepki çekti.

TEPKİ ÇEKEN YARGI SÜRECİ

Madımak Katliamı davasında ilk etapta 124 kişi hakkında dava açıldı. 33 kişi idam cezasına çarptırıldı, ceza infaz yasasıyla bu cezalar ağırlaştırılmış müebbet hapse çevrildi. Sanık avukatlarından birçoğu muhafazakar sağ partilerde milletvekili ve bakanlık pozisyonlarına kadar yükseldi ve geçen zaman içerisinde gerçekleşen tahliyeler ile hapisteki kişi sayısı 33’e düştü. Arasında Cafer Erçakmak’ın bulunduğu firari beş sanığın davası ise 2012’de zamanaşımı nedeniyle düşürüldü. Sivas Katliamı davası 20 yılın ardından 2014’te zaman aşımı gerekçesiyle kapatıldı.

FAİLLERİN SERBEST KALMASI

Katliama ilişkin firari üç sanığın yargılandığı son davada da karar 14 Eylül 2023’te çıktı. Mahkeme heyeti, davanın düşmesine karar verdi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, “asli fail” Hayrettin Gül’ün cezasını “sürekli hastalık” gerekçesiyle kaldırdı. Erdoğan daha önce de Madımak katliamı hükümlülerinden Ahmet Turan Kılıç’ın cezasını affetmişti. Erdoğan af yetkisini yine Madımak Katliamı için kullandı: Ahmet Turan Kılıç’ın ardından Hayrettin Gül’ün de ömür boyu hapis cezası kaldırıldı

KATLİAMDA ÖLDÜRÜLEN İSİMLER

• Muhlis Akarsu – 45 yaşında, sanatçı

• Muhibe Akarsu – 45 yaşında, Muhlis Akarsu’nun eşi

• Gülender Akça – 25 yaşında

• Metin Altıok – 53 yaşında, şair, yazar, felsefeci

• Mehmet Atay – 25 yaşında, gazeteci, fotoğraf sanatçısı

• Sehergül Ateş – 30 yaşında

• Behçet Sefa Aysan – 44 yaşında, şair

• Erdal Ayrancı – 35 yaşında

• Asım Bezirci – 66 yaşında, araştırmacı, yazar

• Belkıs Çakır – 18 yaşında

• Serpil Canik – 19 yaşında

• Muammer Çiçek – 26 yaşında, aktör

• Nesimi Çimen – 62 yaşında, şair, sanatçı

• Carina Cuanna Thuijs – 23 yaşında, Hollandalı akademisyen

• Serkan Doğan – 19 yaşında

• Hasret Gültekin – 22 yaşında şair, sanatçı

• Murat Gündüz – 22 yaşında

• Gülsüm Karababa – 22 yaşında

• Uğur Kaynar – 37 yaşında, şair

• Asaf Koçak – 35 yaşında, karikatürist

• Koray Kaya – 12 yaşında

• Menekşe Kaya – 15 yaşında

• Handan Metin – 20 yaşında

• Sait Metin – 23 yaşında

• Huriye Özkan – 22 yaşında

• Yeşim Özkan – 20 yaşında

• Ahmet Özyurt – 21 yaşında

• Nurcan Şahin – 18 yaşında

• Özlem Şahin – 17 yaşında

• Asuman Sivri – 16 yaşında

• Yasemin Sivri – 19 yaşında

• Edibe Sulari – 40 yaşında, sanatçı

• İnci Türk – 22 yaşında