Kilauea’da tehlike büyüyor: Bilim insanları patlama için gün verdi

ABD Jeolojik Araştırmalar Merkezi (USGS), dünyanın en aktif yanardağlarından biri olan Kilauea’da lav fışkırmalarının kısa süre içinde başlayabileceğini açıkladı. Uzmanlara göre yanardağ, cuma ile salı günleri arasında yeniden faaliyete geçebilir.

ABD Jeolojik Araştırmalar Merkezi’ne (USGS) bağlı Hawaii Yanardağ Gözlemevi, Kilauea Yanardağı’nda “yüksek lav fışkırmaları”nın çok yakında başlayabileceğini bildirdi. Yapılan son gözlemler sonucunda lav ışıması ve yüzeydeki sıçramaların arttığını gösterirken bu durum, yanardağın yeni bir patlama evresine girdiğine işaret ediyor. Bilim insanları, “36. epizot” olarak adlandırılan bu yeni dönemin cuma ile salı günleri arasında herhangi bir anda başlayabileceğini belirtiyor. Başlangıçta patlamanın daha erken yaşanacağı tahmin edilse de, zirvedeki gaz yoğunluğunun artması nedeniyle bu zaman aralığı genişledi. ÖNCEKİ PATLAMALARDA LAVLAR 460 METREYİ AŞMIŞTI USGS kayıtlarına göre, 35. epizot 17 Ekim gecesi başlamış ve sabahın erken saatlerinde sona ermişti. O dönemde güneydeki havzadan fışkıran lavlar yaklaşık 460 metre, kuzeydeki açıklıktan çıkanlar ise 335 metre yüksekliğe kadar ulaşmıştı. Bu süreçte yaklaşık 13 milyon metreküp lav püskürmüş ve saniyede 500 metreküp lav çıkışı tespit edilmişti. Söz konusu patlama, 2024 Aralık ayında başlayan mevcut etkinliklerin en güçlü lav fışkırması olarak kayıtlara geçti. 80'LERDEN BU YANA GÖRÜLMEYEN YOĞUNLUK USGS, son haftalarda gözlenen lav hareketlerinin 1983–1986 dönemindeki Kilauea patlamalarından bu yana görülmeyen bir yoğunluğa ulaştığını açıkladı. Zirvede artan sismik hareketlerin, magmanın yer altındaki haznelerde dolup boşalmasıyla uyumlu olduğu bildirildi. Perşembe sabahı itibarıyla sarsıntı modelinde değişiklik gözlemlendiği belirtilirken, bu durum yaklaşan patlamanın habercisi olarak değerlendirildi. USGS'DEN TURUNCU KODLU ALARM Kurum, “volcano watch” yani turuncu kod uyarısı yayımlayarak, Kilauea’da bir patlamanın “çok yakın ya da başlamış” olabileceğini duyurdu. Yetkililer, kül miktarının düşük kalmasının olası olduğunu ancak volkanik gaz salınımının ciddi sağlık riski oluşturabileceğini vurguladı. Lav fışkırmaları sırasında oluşan ve “Pele’nin saçı” olarak bilinen ince cam liflerinin rüzgarla 16 kilometreye kadar taşınabileceği, diğer volkanik parçacıkların ise krater çevresine düşebileceği açıklandı. Geçmişte bu parçacıkların, Hawaii Volkanları Ulusal Parkı’nın batısındaki 11 numaralı otoyola kadar ulaştığı da hatırlatıldı.