Market poşetleriyle geri dönüyorlar: Türkiye’den Yunanistan’a alışveriş furyası!

Bloomberg: Türk lirasının güçlenmesi ve Yunanistan’daki uygun fiyatlar, sınır ötesi alışveriş alışkanlıklarını tersine çevirdi. Türkler artık alışveriş için Yunanistan’a akın ediyor.

Bloomberg’in haberine göre, Türk lirasındaki güçlenme ve Yunanistan’daki fiyat avantajı, yıllardır süregelen sınır ötesi alışveriş dengesini tersine çevirdi. Eskiden ucuzluk için Türkiye’ye gelen Yunan vatandaşlarının yerini artık alışveriş torbalarıyla Yunanistan’ın Alexandroupolis (Dedeağaç) kentine giden Türkler aldı.  Türkiye’de gıda fiyatlarının artmasıyla birlikte her ay binlerce Türk, daha uygun fiyatlı ürünler için Alexandroupolis’teki marketlere yöneliyor.  TÜRKLERİN MARKET YOLCULUĞU: ÜÇTE BİRİ FİYATA ALIŞVERİŞ YAPIYORUM  Bloomberg’in aktardığına göre, İstanbul’dan yola çıkan Cihan Çıtak, arabasına atlayıp yaklaşık dört saatlik bir yolculukla Alexandroupolis’e gidiyor. Burada market raflarında dolaşarak şarap, peynir ve temel gıda ürünlerini Türkiye’ye kıyasla çok daha uygun fiyatlarla satın alıyor.  “Burada litresi 10 avro olan zeytinyağını Türkiye’de ancak iki katına bulabiliyoruz,” diyen 48 yaşındaki Çıtak, “Alışverişim ortalama olarak Türkiye’dekinin üçte biri fiyatına geliyor,” ifadelerini kullandı.  SINIR ÖTESİ SATIN ALIMLARDA TARİHİ REKOR  Türk lirasının güçlenmesi ve iç piyasada artan gıda fiyatları, sınır ötesi alışverişte rekor seviyelere yol açtı. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre, bu yılın ilk dokuz ayında Yunanistan’a giden Türklerin yüzde 6’sı yalnızca alışveriş amacıyla sınırı geçti. Bu oran, 2012’den bu yana kaydedilen en yüksek seviye oldu.  Çıtak, “Türkler Alexandroupolis’i adeta istila etti. Bazen yüzlerce kişiyi aynı markette alışveriş yaparken görüyorsunuz. Ardından restoranlarda buluşup kim neyi, kaça aldığını konuşuyorlar,” diyerek durumu anlattı.  SOSYAL MEDYADA ALIŞVERİŞ FURYASI  Sınır ötesi alışveriş akımı, sosyal medyada da geniş yankı buldu. YouTube ve TikTok’ta fiyat karşılaştırmaları yapan videolar binlerce izlenme aldı.  Bloomberg’in karşılaştırmasına göre, Alexandroupolis’teki Lidl mağazasında kıyma kilogramı 9,36 avro, Türkiye’de ise aynı ürün 12,10 avroya denk geliyor. Gouda peyniri ve Kinder çikolata gibi ürünlerde ise fiyat farkı üçte bire kadar düşüyor.  EKONOMİ POLİTİKALARIN ETKİSİ: ALIŞVERİŞ YÖNÜ DEĞİŞTİ  Bir dönem Türk lirasının değer kaybı nedeniyle alışveriş için Türkiye’ye gelen Yunan vatandaşları, artık bu tabloyu tersine çevirmiş durumda.  Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın düşük faiz politikası döneminde zayıflayan lira, Avro sahiplerine büyük alım gücü kazandırmıştı.  Ancak Haziran 2023’te Hazine ve Maliye Bakanlığı görevine getirilen Mehmet Şimşek ile ekonomi politikalarında yeniden geleneksel çizgiye dönüldü.  Faiz artırımları ve sıkı para politikaları sonucunda liranın reel değeri güçlendi; gıda enflasyonu ise yüzde 54’ten yüzde 35’e geriledi.  Buna rağmen, fiyatlar tüketiciler için yüksek kalmaya devam ediyor. TÜİK verilerine göre, Şimşek’in göreve geldiği tarihten Ekim 2024’e kadar gıda ve alkolsüz içecekler sepetinin maliyeti yüzde 144 arttı.  Merkez Bankası, yıl sonu enflasyonunun yüzde 30’un üzerinde tamamlanmasını, 2026 sonunda ise yüzde 16’ya gerilemesini öngörüyor.  Artan fiyatlar karşısında vatandaşların Yunanistan’a yönelik alışveriş turları, iç politikada da tartışma konusu oldu.   CHP Genel Başkanı Özgür Özel, “23 yılın sonunda Erdoğan’ın övündüğü Türkiye, vatandaşını mutfak alışverişi için komşu ülkeye gönderir hale geldi,” diyerek hükümeti eleştirdi.    OTOBÜSLER MARKET TURUNA DÖNDÜ  Bu ilgi, Yunanistan’ın turizm sektörünü de canlandırdı. İstanbul, Çanakkale ve Bursa’daki seyahat acenteleri, Alexandroupolis’e günübirlik alışveriş turları düzenlemeye başladı. Yaklaşık 50 avro karşılığında (bilet ve çıkış harcı dahil), Türk vatandaşları Lidl, Jumbo ve Metro gibi mağazalardan alışveriş yapabiliyor.  İstanbul merkezli Atom Tur ortağı Seçkin İğneli, “İnsanlar etten peynire kadar her şeyi alıyor. Restoranlarda uygun fiyatlı deniz ürünlerinin tadını çıkarıyorlar,” ifadelerini kullandı.  “LİRA GÜÇLÜ KALDIKÇA GİTMEYE DEVAM EDECEĞİM”  Bloomberg’e konuşan Cihan Çıtak, alışveriş seyahatlerini sürdüreceğini belirterek, “Liranın değerinin yüksek kaldığı sürece bu yolculuklar devam edecek,” dedi.